Ekspertët kanë identifikuar një shenjë të mundshme paralajmëruese të demencës që mund të vërehet në duar.
Sipas specialistëve, disa ndryshime në sjellje dhe lëvizje mund të tregojnë se sëmundja po përparon dhe se personi ka nevojë për mbështetje shtesë.
Demenca është një sindromë e përhapur që prek rreth 900 mijë njerëz në Mbretërinë e Bashkuar. Ajo shfaqet më shpesh tek personat mbi 65 vjeç, ndërsa shenjat e para shpesh ngatërrohen me ndryshimet normale që vijnë me moshën.
Shumica e njerëzve janë të njohur me disa simptoma të zakonshme të demencës, si:
humbja e kujtesës
vështirësia për të ndjekur bisedat
konfuzioni
Megjithatë, ekzistojnë edhe shenja më pak të njohura, të cilat mund të kalojnë pa u vënë re ose të keqinterpretohen.
Ndryshimet në sjellje dhe shenjat në duar
Sipas ekspertëve, në fazat më të avancuara të demencës mund të shfaqen sjellje që nuk janë karakteristike për personin.
Një nga këto shenja mund të jetë shtrëngimi i vazhdueshëm i duarve, që mund të tregojë shqetësim ose nervozizëm të brendshëm. Personat me demencë mund gjithashtu:
të lëvizin vazhdimisht duart
të tërheqin rrobat
të ecin vazhdimisht përpara dhe prapa
Në disa raste, ata mund të prekin vazhdimisht duart ose trupin në mënyrë të përsëritur, shpesh pa qenë të vetëdijshëm për këtë sjellje.
Ekspertët theksojnë se kjo mund të ndodhë për disa arsye, si:
dhimbje ose parehati fizike
nevoja për të shkuar në tualet
mungesa e aktivitetit fizik
shqetësime nga ambienti përreth
ose sepse personi ka qenë më parë shumë aktiv në punën e tij.
Si mund të lehtësohet kjo gjendje
Specialistët sugjerojnë disa mënyra për të ndihmuar personat që përjetojnë këto simptoma:
Inkurajoni aktivitet fizik të lehtë ose aktivitete që lidhen me interesat dhe hobet e tyre.
Përdorni një kuti me objekte kujtimesh, që mund të përmbajë fotografi, bizhuteri ose suvenire nga e kaluara, për t’u dhënë mundësi të përdorin duart dhe të angazhohen emocionalisht.
Aktivitetet e buta si masazhi i duarve, dëgjimi i muzikës së preferuar ose prekja e materialeve të buta mund të ndihmojnë në qetësimin e tyre.
Ndryshime të tjera në sjellje që mund të tregojnë demencë
Ekspertët paralajmërojnë edhe për disa ndryshime të tjera që mund të shfaqen:
agresivitet
ankth ose agjitacion
halucinacione ose ide të gabuara (deluzione)
përsëritje e vazhdueshme e fjalëve ose veprimeve
fenomeni i njohur si “sundowning”, kur personi bëhet më i shqetësuar dhe konfuz në orët e pasdites dhe mbrëmjes.
Çfarë duhet të bëni
Ekspertët këshillojnë që të përpiqeni të kuptoni çfarë mund ta shkaktojë këtë sjellje dhe nëse personi ka ndonjë nevojë që nuk po plotësohet. Disa hapa të rëndësishëm janë:
Sigurohuni që syzet ose aparatet e dëgjimit të jenë të pastra dhe funksionale dhe bëni kontrolle të rregullta të shikimit dhe dëgjimit.
Kontrolloni nëse medikamentet janë të përshtatshme dhe nëse personi mund të ketë ndonjë sëmundje ose dhimbje. Konsultimi me mjekun është i rëndësishëm për të përjashtuar probleme fizike.
Shmangni ambientet shumë të zhurmshme ose me shumë njerëz, si dhe temperaturat e papërshtatshme ose dritën shumë të fortë.
Vlerësoni nëse personi mund të jetë i mërzitur ose ka nevojë për stimulim mendor, duke e përfshirë në aktivitete kuptimplota.
Sigurohuni që ai të jetë rehat, të mos ketë të ftohtë, uri, etje ose nevojë për të shkuar në tualet.
Simptoma të tjera të demencës
Shenja të tjera të zakonshme përfshijnë:
humbje të kujtesës
vështirësi në përqendrim
probleme në kryerjen e detyrave të zakonshme të përditshme
vështirësi në gjetjen e fjalëve të duhura gjatë bisedës
konfuzion për kohën dhe vendin
ndryshime të humorit.
Nëse ju ose dikush që njihni shfaq disa nga këto shenja, është e rëndësishme të konsultoheni me një mjek, pasi diagnostikimi dhe ndërhyrja e hershme mund të ndihmojnë në menaxhimin më të mirë të sëmundjes. /GazetaExpress/
