Drejtori Ekzekutiv i Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisë (IEA), Fatih Birol, tha se konflikti përfaqëson “kërcënimin më të madh global të sigurisë energjetike në histori”.
Birol, ekonomist turk dhe ekspert i energjisë, theksoi se konflikti aktual ka ndërprerë dyfishin e vëllimit të gazit që Evropa humbi nga Rusia në vitin 2022, pas fillimit të luftës në Ukrainë.
Ngushtica e Hormuzit është bllokuar nga kërcënimet iraniane për të sulmuar anijet, duke ndaluar “arteriet vitale” të ekonomisë globale.
Ai paralajmëroi se tregjet dhe politikanët ende nënvlerësojnë thellësinë e krizës, duke thënë se “njerëzit e kuptojnë se kjo është një sfidë e madhe, por nuk jam i sigurt se thellësia dhe pasojat e situatës janë kuptuar mirë”.
“Për disa vende do të duhen gjashtë muaj për t’u bërë operative, për të tjerat shumë më gjatë”, tha Birol.
Si përgjigje ndaj mbylljes së ngushticës, javën e kaluar IEA njoftoi lirimin e 400 milionë fuçi naftë dhe produkte të rafinuara nga rezervat emergjente, rreth 20% e stokut total të saj.
Birol tha se po zhvillohen bisedime për furnizime shtesë me prodhuesit kryesorë si Kanada, Meksika, Brazil dhe Norvegji, por theksoi se këto masa nuk mund të kompensojnë plotësisht humbjen e prodhimit nga Lindja e Mesme.
“Veprimi më i rëndësishëm është rifillimi i tranzitit nëpër Ngushticën e Hormuzit”, shtoi ai.
Gjithashtu, Birol u bëri thirrje qeverive evropiane të mos lehtësojnë kufizimet për importet e gazit rus, duke paralajmëruar kundër varësisë së re nga Moska pavarësisht krizës aktuale.
Duke parë përpara, Birol parashikoi se kriza mund të riformësojë politikën globale të energjisë, duke ngjallur ndikimin e qëndrueshëm të goditjeve të naftës të viteve 1973 dhe 1979.
Ai parashikoi rritje të investimeve në energji të rinovueshme, ringjallje të energjisë bërthamore, përshpejtim të adoptimit të automjeteve elektrike, si dhe një kthim të mundshëm te qymyri në vend të gazit.
